پیامدهای خطاهای رایج در طراحی و نصب باسداکت
۱. انتخاب مسیر نامناسب و پرپیچوخم
طراحی مسیر طولانی یا پرزاویه، یکی از خطاهایی است که معمولاً در ابتدا ساده بهنظر میرسد، اما درعمل میتواند به مشکلات جدی تبدیل شود. هر زاویه اضافه، یک اتصال اضافه بهدنبال دارد و هر اتصال اضافه، یک احتمال خطا در آینده. این موضوع باعث میشود باسداکت در طول عمر خود بیشتر در معرض گرمشدنهای موضعی قرار بگیرد. مسیرهای پیچیده همچنین باعث افزایش افت ولتاژ و توزیع نامناسب بار میشوند و تحت بارهای سنگین، لرزش و تنش مکانیکی بالاتری به باسبارها وارد میکنند. این فشار مکانیکی ممکن است در گذر زمان باعث شلشدن اتصالات یا تغییر شکل قطعات شود که در پروژههای صنعتی بزرگ، هزینه رفع آن بسیار سنگین خواهد بود.
۲. انتخاب اشتباه IP و بیتوجهی به شرایط محیطی
انتخاب اشتباه IP یکی از خطاهایی است که پیامدهای آن معمولاً چند ماه پس از بهرهبرداری ظاهر میشود. نفوذ رطوبت یا گردوغبار به داخل محفظه باسداکت، باعث کاهش مقاومت عایقی، ایجاد رسوب روی باسبارها و افزایش احتمال جرقهزنی میشود. اگر محیط دارای بخارات شیمیایی یا مواد خورنده باشد، خوردگی نقطهای روی سطح باسبار میتواند بهمرور رسانایی را کاهش دهد و موجب افزایش حرارت شود. در محیطهای صنعتی سنگین، IP اشتباه میتواند به از کار افتادن یک بخش بزرگ از شبکه انرژی منجر شود و در مواردی نیاز به تعویض کامل آن قطعه وجود دارد.
۳. بیتوجهی به محاسبات افت ولتاژ
عدم محاسبه دقیق افت ولتاژ، ممکن است باعث شود مصرفکنندههای حساس (مانند تجهیزات کنترلی، موتورهای خاص، پمپهای دقیق یا دستگاههای CNC) دچار رفتار غیرطبیعی شوند. موتورهایی که ولتاژ پایینتری دریافت میکنند، جریان بیشتری میکشند و این افزایش جریان باعث گرمشدن باسداکت در بخشهایی از مسیر میشود. این گرمشدن اگر ادامهدار باشد، به تدریج کیفیت عایق داخلی کاهش مییابد و احتمال ایجاد Hot Spot افزایش پیدا میکند. چنین نقاط داغی میتواند پس از مدتی به شکست عایقی و ایجاد جرقه داخلی منجر شود.
۴. طراحی اشتباه سیستم ارت و نول
سیستم نول و ارت در باسداکت، ستون ایمنی شبکه است و کوچکترین بیتوجهی در این بخش میتواند پیامدهای بزرگی ایجاد کند. مسیرهای طولانی یا پیچخورده برای نول، باعث ایجاد اختلاف پتانسیلهای ناخواسته میشود و تجهیزات الکترونیکی دقیق را مختل میکند. در برخی موارد، بهدلیل انتخاب سطح مقطع نامناسب برای باسبار نول، جریانهای هارمونیکی در آن افزایش یافته و دمای آن بهشدت بالا میرود. این حرارت میتواند همزمان به چندین نقطه از باسداکت آسیب بزند و در نهایت باعث افزایش نویز الکتریکی، خطا در سیستمهای کنترل و حتی عملکرد اشتباه کلیدهای حفاظتی شود.
۵. نصب نادرست Joint و عدم کنترل گشتاور پیچها
اتصال یا Joint نقطهای است که بیشترین حوادث حرارتی باسداکت در آن اتفاق میافتد. اگر پیچها با گشتاور صحیح سفت نشوند، یا اگر سطح تماس تمیز نباشد، مقاومت تماسی افزایش پیدا میکند. این مقاومت حتی اگر در حد چند میلیاهم باشد، در جریانهای چند صد آمپری یا چند هزار آمپری، به سرعت تبدیل به یک منبع حرارتی قوی میشود.
در کوتاهمدت، Joint گرمتر از معمول میشود.
در میانمدت، تغییر رنگ و اکسیداسیون ظاهر میشود.
و در بلندمدت، این نقطه ممکن است باعث تخریب عایق داخلی و ایجاد قوس الکتریکی شود.
این مشکل اگر در باسداکتهای با جریان بالا رخ دهد، میتواند منجر به خاموشی گسترده یا آسیب به تابلوهای متصل شود.
۶. انتخاب باسبار نامناسب
انتخاب باسبار کوچکتر از نیاز بار یا استفاده از جنس نامناسب، ممکن است در ابتدا مشکلی ایجاد نکند، اما در زمان افزایش مصرف یا هنگام عبور جریانهای لحظهای (Inrush)، دمای باسبار بهسرعت بالا میرود. باسبارهای با سطح مقطع نامناسب در برابر جریان اتصال کوتاه نیز عملکرد خوبی ندارند و ممکن است بهصورت موضعی دچار تغییر شکل شوند. این تغییر شکل باعث فشار روی عایقهای داخلی، ازبین رفتن فاصله هوایی و افزایش خطر جرقه میشود. در پروژههایی که بارهای موتوری سنگین دارند، این خطا میتواند به اختلال کامل شبکه منجر شود.
۷. نصب باسداکت در مجاورت منابع حرارتی
قرارگیری باسداکت در نزدیکی منابع حرارتی مانند دودکش، اگزاست، کوره یا تابلوهای با تلفات زیاد، باعث افزایش دمای محیطی میشود و ظرفیت جریاندهی باسداکت را کاهش میدهد. بسیاری از طراحان این نکته را در محاسبات اصلاحی (Correction Factor) لحاظ نمیکنند. در نتیجه شینهها در بار نامی، گرمتر از حد استاندارد عمل میکنند. این افزایش حرارت در طول زمان باعث خشکشدن عایق، کاهش مقاومت الکتریکی آن و در نهایت افزایش احتمال خرابی در نقاط اتصال میشود.
8. انشعابگیری غیراستاندارد و استفاده نادرست از Tap-off Box
Tap-off Boxها باید دقیقاً متناسب با ظرفیت بار انتخاب و در نقاط استاندارد نصب شوند. نصب نادرست یا انشعابگیری از محل غیرمجاز میتواند باعث ایجاد تنش الکتریکی و حرارتی در شینههای باسداکت شود. اگر Tap-off ظرفیت کافی نداشته باشد، در هنگام بارگذاری کامل داغ میشود و این حرارت ممکن است به باسداکت اصلی منتقل شود. در موارد شدیدتر، قطعات داخلی Tap-off بهمرور تغییر فرم داده و در نهایت اتصال را از دست میدهد.
۹. نصب ساپورتهای ناکافی یا غیرمهندسی
ساپورتگذاری غیرمهندسی باعث وارد شدن تنشهای غیرمتعارف به بدنه باسداکت میشود. این تنشها در بلندمدت میتواند باعث تاببرداشتن بدنه و ایجاد فشار موضعی روی باسبارها شود. همچنین در محیطهای صنعتی که لرزش تجهیزات زیاد است، ساپورتگذاری ضعیف باعث شلشدن اتصالات و افزایش ریسک خرابی Jointها میشود.
۱۰. بیتوجهی به امکان توسعه آینده
نادیده گرفتن توسعه آینده باعث میشود مسیر باسداکت در صورت نیاز به بار جدید، نیازمند تغییرات اساسی باشد. این تغییرات معمولاً شامل جابهجایی بخشی از مسیر، تعویض قطعات و توقف فعالیت بخشی از کارخانه است. هزینههای چنین توقفی در محیطهای صنعتی بسیار سنگین است و در برخی موارد چند برابر هزینه اجرای صحیح اولیه خواهد بود.
Converted to HTML with WordToHTML.net | Document Converter for Windows